Olej słonecznikowy – właściwości i zastosowanie

Olej słonecznikowy jest jednym z najpopularniejszych tłuszczów roślinnych stosowanych w domowych gospodarstwach. Podobnie jak olej rzepakowy, olej pozyskiawany z nasion słonecznika, jest zapisany w tradycji wielu polskich domów. Z powodu jego popularności zaczęto przyglądać się mu bliżej. Co wiemy o oleju słonecznikowym? Dowiesz się poniżej.

Pola słoneczniku

Olej słonecznikowy – czym jest?

Olej ten jest olejem pochodzenia roślinnego, wytwarzanym z nasin słonecznika, głównie na potrzeby przemysły spożywczego. Słonecznik sprowadzony został do Europy około 1500 roku, a technologię wytłaczania oleju z jego nasion opatentowano w 1716 roku w Anglii.

Temperatura dymienia nierafinowanego oleju słonecznikowego wynosi zaledwie 107°C, dlatego nie jest dobrym tłuszczem do smażenia i pieczenia. Z kolei rafinowany olej słonecznikowy ma tempraturę dymienia zbliżoną do innych olejów roślinnych, wynoszącą 227°C. Produkt rafinowany można więc spokojnie używać do smażenia i pieczenia potraw.

Często pojawia się pytania: olej słonecznikowy czy rzepakowy? Zdecydowanie zaleca się wybieranie oleju rzepakowego. Dlaczego? W oleju rzepakowym proporcja kwasów tłuszczowych omega-6 i omega-3 jest niemal idealna (wynosi 2:1). W przypadku oleju słonecznikowego występuje znaczna przewaga kwasów z grupy omega-6 (55,9%) przy znikomej obecności omega-3 (0,5%). Tak duża ilość kwasów omega-6 może powodować nasilanie stanów zapalnych. Nie trzeba jednak całkowicie rezygnować z oleju słonecznikowego, a raczej ograniczyć jego ilość. Nierafinowany olej słonecznikowy ma bardzo ciekawy smak, który trudno zastąpić czymś innym. Jak zawsze ważny jest umiar.

Kwiat słonecznika

Jak powstaje olej słonecznikowy?

Olej słonecznikowy nierafinowany tłoczony jest na zimno przy wykorzystaniu prasy w temperaturze poniżej 40 stopni C. Taki olej charakteryzuje się mętnością i dość wyczuwalnym aromatem. Olej słonecznikowy rafinowany jest klarowny, bardziej trwały i ma wyższą temperaturę dymienia. Jest to proces bardziej efektowny, umożliwiający uzyskanie większej ilości oleju. Niestety, kosztem części substancji odżywczych.

Skład oleju słonecznikowego (tłoczonego na zimno)

Tokoferole (mg/100 g)

  • α 11,
  • γ 26,2
  • δ 1,3
  • ogółem: 38,6.

Kwasy tłuszczowe (%)

  • palmitynowy 6,2,
  • stearynowy 4,2,
  • oleinowy 18,6,
  • oktadekenowy 0,6,
  • linolowy 66,1,
  • linolenowy 3,1,
  • arachidowy 0,3,
  • eikozenowy 0,1.

Pozostałe składniki:

  • witamina E 38,70 mg/100 g.
Olej słonecznikowy, kolor

Właściwości oleju słonecznikowego jako produktu spożywczego

  • wspiera prawidłowe funkcjonowanie serca i układu krwionośnego,
  • daje uczucie zwiększonej energii,
  • poprawia ogólne samopoczucie,
  • zwiększa odporność układu trawiennego,
  • łagodzi stany zapalne układu oddechowego,
  • redykuje stany zapalne stawów,
  • poprawia odporność organizmu.

Jedną z ciekawych propozycji stosowania tego produktu jest ssanie oleju słonecznikowego. Polega to na płukaniu jedną łyżeczką oleju jamy ustnej przed 10 do 15 minut, do czasu, aż olej stanie się prawie biały – wtedy należy go wypluć. Zabieg ten ma chronić jamę ustną przed chorobami dziąseł i zębów, a także przed infekcjami o podłożu bakteryjnym.

Olej słonecznikowy – właściwości i zastosowanie

Olej ten jest najczęściej stosowany w przemyśle spożywczym. Dotyczy to zarówno produktu rafinowanego, jak i nierafinowanego. Tak bardzo przyzwyczailiśmy się do oleju słonecznikowego w kuchni, że trudno wyobrazić sobie jego właściwości kosmetyczne. Tymczasem i ten olej może być używany w pielęgnacji skóry i włosów.

Właściwości kosmetyczne oleju z nasion słonecznika

  • działa przeciwzapalnie,
  • normalizuje pracę gruczołów łojowych,
  • chroni przed negatywnym wpływem promieniowania UV,
  • działa przeciwutleniająco,
  • spowalnia procesy starzenia,
  • odżywia,
  • zatrzymuje wilgoć wewnątrz włosa,
  • wspiera proces gojenia się ran i oparzeń,
  • działa leczniczo przy dolegliwościach skórnych,
  • zapobiega powstawaniu wyprysków i trądziku,
  • wygładza skórę,
  • łagodzi objawy AZS.
Dojrzały kwiat słonecznika

Olej słonecznikowy na włosy

Olej słonecznikowy na włosy to całkiem skuteczny sposób na lśniące włosy i zdrową skórę głowy. Nadaje się do olejowania włosów średnioporowatych i wysokoporowatych – w przeciwieństwie do wielu olejów, jest tani i dostępny w każdym sklepie. Olej słonecznikowy częściwo wnika w strukturę włosa, zabezpiecza go od wewnątrz i zatrzymuje wodę. Poprawia kondycję włosów suchych, łamliwych z rozdwajającymi się końcówkami.

Olej ten ma wpływ na kondycję skóry głowy. Olej słonecznikowy jest niekomodogenny, blokuje skóry i nie wzmaga jej skłonności do przetłuszczania. Olej może być stosowany także w przypadku podrażnionej skóry głowy i łupieżu.

Skuteczność olejowania włosów olejem słonecznikowym zależy przede wszystkim od regularności jego stosowania. Powinno być ono wykonywane nie rzadziej niż raz w tygodniu. Czas trwania zabiegu powinien wynosić minimum 15 minut. Możesz też zastosować olejowanie całonocne w specjalnym turbanie.

Olej słonecznikowy w kosmetyce

Olej słonecznikowy na skórę

Główną substancją, która zawarta jest w oleju słonecznikowym i wpływa korzystnie na stan skóry, jest witamina E. Nie bez powodu nazywana jest witaminą młodości – działa na wiele sposobów. Przede wszystkim jest silnym przeciwutleniaczem co sprawia, że stanowi ochronę przed stresem oksydacyjnym, a w konsekwencji uszkodzeniem komówek. Dodatkowo opóźnia procesy starzenia, niwelując zmarszczki i dobre linie. Chroni także przed negatywnym wpływem promieniowania UV.

Olej słonecznikowy nie zatyka porów i jest olejem schnącym. Możesz go używać na wiele sposobów: samodzielnie lub jako dodatek do domowych kosmetyków. Jest też dobrym produktem do demakijażu – usunie nawet wodoodporny makiajaż. Warto dodać, że olej jest na tyle bezpieczny, że można go stosować do pielęgnacji skóry dotkniętej AZS.

Olej słonecznikowy w wersji nierafinowanej nie jest najlepszym olejem do smażenia. Jego skład również nie należy do uznawanych za „najzdrowszy”. Warto jednak urozmaicać swoją dietę (i pielęgnację) o różne produkty pochodzenia roślinnego. Zachowanie umiaru pozwoli uzyskać z diety maksimum składników o dobroczynnym działaniu.

Źródła:

  • Skład kwasów tłuszczowych olejów zalecanych w profilaktyce chorób cywilizacyjnych, Karolina Łoźna, Agnieszka Kita, Marzena Styczyńska, Jadwiga Biernat, 2012,
  • Charakterystyka wybranych rynkowych olejów roślinnych tłoczonych na zimno, Krzysztof Krygier, Małgorzata Wroniak, Krzysztof Dobczyński, Iwona Kiełt, Rośliny oleiste, 1998,
  • Charakterystyka składu chemicznego olejów roślinnych o wysokiej zawartości kwasów linolenowych, Karol Mińkowski, Stanizław Grześkiewicz, Małgorzata Jarzewska, Magdalena Ropelewska, ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2010.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Pin It on Pinterest